Νυχτερινές αντιλαϊκές τροπολογίες υπό το μανδύα των «νομοτεχνικών βελτιώσεων» Tης νύχτας τα καμώματα

Της νύχτας τα καμώματα τα βλέπει η μέρα και γελάει, λέει μια παροιμία, αλλά αυτά που έγιναν τη νύχτα της 15ης Ιούλη του 2015, νύχτα που ψηφίστηκε ο πρώτος προκαταρκτικός εφαρμοστικός νόμος του Μνημόνιου-3, κάθε άλλο παρά για γέλια είναι. Ο αστικός κοινοβουλευτισμός και οι διαδικασίες του εξευτελίστηκαν για πολλοστή φορά (το αντίθετο θα αποτελούσε εξαίρεση από τον κανόνα της μνημονιακής περιόδου και θα «χαλούσε την πιάτσα»), όμως αυτός ο εξευτελισμός δεν ήταν ταξικά ουδέτερος. Είχε πρόσημο. Η συγκυβέρνηση Τσίπρα-Καμμένου εκμεταλλεύτηκε τον απόλυτο εξευτελισμό των κοινοβουλευτικών διαδικασιών, το απόλυτο μπάχαλο που δεν επέτρεπε στους βουλευτές να ξέρουν καν τι ψηφίζουν, για να επιφέρει χειροτέρευση σε ουσιαστικές διατάξεις του πρώτου εφαρμοστικού νόμου.

Η όρθια στάση κάνει τον άνθρωπο

 

Άκουσα κάτι νόστιμο: το μεγαλύτερο λάθος του είδους μας ήταν ότι αποφάσισε να κατέβει από τα δέντρα. Και τώρα, ιδού το αποτέλεσμα.

Εν μέρει έχει δίκιο ο ποιητής. Τι θες να μπαίνεις σε περιπέτειες, κάτσε στο κλαδί σου, τρώγε τη μπανάνα σου, μάσα τα φιστίκια σου, πήδα, παίξε, κοιμήσου. Και κρύψου. Προ παντός κρύψου όταν εμφανιστεί ο κίνδυνος. Σ’ έφαγε όμως η περιέργεια: Να δω τι θα γίνει αν κατέβω απ’ το δέντρο, τι θα συμβεί αν σταματήσω να περπατώ στα τέσσερα, τι μπορώ να κάνω με τα μπροστινά μου πόδια, τι θα αλλάξει αν σταθώ στα δυο πισινά μου. Κάπως έτσι άρχισαν όλα, έτσι δεν είναι;

Η όρθια στάση έκανε τον άνθρωπο. Είχε τα ρίσκα της, δε λέω. Αλλά μάλλον άξιζε τον κόπο. Αν βάλεις στο δεξί χέρι όλα τα δεινά, όλο τον ζόφο που σώρευσε ο ανθρώπινος πολιτισμός στο πέρασμά του και στ’ αριστερό όλα όσα μεγαλειώδη έχει πετύχει σε μαγικές εικόνες, απίστευτα τεχνολογικά επιτεύγματα, θεσπέσια αρχιτεκτονήματα, υπέροχα γλυπτά, νότες, σκέψεις, ιδέες, θεωρίες, λύσεις που κάνουν τη ζωή ευκολότερη, να ‘σαι σίγουρος, το αριστερό σου χέρι θα λυγίσει απ’ το βάρος. Το ισοζύγιο καταστροφής- δημιουργίας βγάζει συντριπτικό πλεόνασμα υπέρ της δεύτερης. Αν και εκ φύσεως απαισιόδοξος, δεν μπορώ να αφαιρέσω ούτε γραμμάριο από τον στόμφο που μπορεί να έχει η διαπίστωση: ό,τι πετυχαίνει ο άνθρωπος, το πετυχαίνει όρθιος. Όχι σκυφτός, ούτε πολύ περισσότερο γονατιστός ή έρπων.

Ένας Παγκόσμιος Μινώταυρος "Η πενία της εργασίας και η αυθάδεια του κεφαλαίου υπό την σκιά των αμερικανικών ελλειμμάτων"

του Γιάννη Βαρουφάκη UADPhilECon Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Αθηνών

Διδάσκων στην Ακαδημία των Συνδικαλιστών της Γ.Σ.Ε.Ε

1. «Σοσιαλισμός με δανεικά δεν γίνεται. » Αυτή δεν ήταν η βασική κριτική εναντίον των κυβερνήσεων Μιτεράν και Παπανδρέου στις αρχές της δεκαετίας του 80; Ήταν μια εύστοχη κριτική, ένα επιχείρημα που πόναγε, ακριβώς επειδή οι περισσότεροι σοσιαλιστές κατά βάθος ενστερνίζονταν μια ηρωική θεωρία περί προόδου σύμφωνα με την οποία ο δανεισμός είναι για τους αδύναμους, και η οικονομική ισχύς χρειάζεται την δημιουργία πλεονασμάτων.

Την ίδια όμως εποχή, στο παγκόσμιο στερέωμα, συνέβαινε κάτι περίεργο: Αντί για τον σοσιαλισμό, τα δανεικά έχτιζαν την μεγαλύτερη αυτοκρατορία που είδε ποτέ ο πλανήτης. Και δεν ήταν απλώς δανεικά. Ήταν ένα τσουνάμι χρέους που συνεχίζει ακάθεκτο έως σήμερα, συνεισφέροντας συστηματικά στην Αμερικανική ηγεμονία. Κάθε μέρα που είναι ανοικτά τα χρηματιστήρια, 3 δις δολάρια εισρέουν καθαρά στην Αμερικανική οικονομία. Οι Κινέζοι και Ινδοί μόλις πρόσφατα προστέθηκαν στις τάξεις των Ιαπώνων, Κορεατών, Ταϋλανδών και, βεβαίως, Ευρωπαίων, που συντηρούν εδώ και 25 χρόνια το δυσθεόρατο, καθαρό Αμερικανικό χρέος των 3 τρις δολαρίων.

Αν χρωστούσα 2 φορές την αξία της περιουσίας μου,
οι συντηρητικοί οικονομολόγοι θα με χαρακτήριζαν απερίσκεπτο. Όταν ένα μικρό κράτος, όπως η Ελλάδα, δανειστεί για να μοιράσει μικρά επιδόματα στους πιο αδύναμους των συμπολιτών μας, το χαρακτηρίζουν ανεύθυνο. Όταν όμως μια μεγάλη χώρα δανείζεται τρις για να χτίσει Αυτοκρατορία, κριτική καμία! Μπορεί κάπου-κάπου να ψιθυρίζουν πως ίσως χρειαστεί μια σημαντική αναπροσαρμογή στην αξία του δολαρίου, και μια συρρίκνωση της αμερικανικής ζήτησης, όμως δεν τολμούν να αναλογιστούν τις επιπτώσεις της υποτίμησης του δολαρίου που πραγματικά θα εξαφάνιζε τα Αμερικανικά ελλείμματα.

Οικονομικοί δολοφόνοι εναντίον Ντιτρόιτ

Ένα συνταγματικό πραξικόπημα που ανατρέπει την εκλεγμένη ηγεσία και δίνει όλη την εξουσία σε έναν ανεξέλεγκτο τεχνοκράτη ο οποίος μακριά από οποιονδήποτε δημοκρατικό έλεγχο ανακοινώνει την χρεοκοπία, με όλο το ενδιαφέρον να επικεντρώνεται στους όρους: στο πως δηλαδή το κόστος θα περάσει στα ασφαλιστικά ταμεία και τους συνταξιούχους, πυροδοτώντας επιπλέον και το ξεπούλημα της δημόσιας περιουσίας μόνο και μόνο για να διασφαλιστούν τα συμφέροντα των πιστωτών, που είναι οι μεγαλύτερες τράπεζες. Η παραπάνω περιγραφή ταιριάζει απόλυτα στα δραματικά γεγονότα που έζησε η Ελλάδα από το Νοέμβριο του 2011, όταν το δίδυμο «Μερκοζύ» ανέτρεψε τον Γ. Παπανδρέου και διόρισε τον Λ. Παπαδήμο, μέχρι (τουλάχιστον) τον Μάρτιο του 2012 όταν ολοκληρώθηκε η ανταλλαγή των ελληνικών ομολόγων (PSI). Ταιριάζει όμως απόλυτα και στο Ντιτρόιτ που στις 18 Ιουλίου κήρυξε πτώχευση, με τις ομοιότητες με την Ελλάδα να είναι τόσο κραυγαλέες λες και οι αρχιτέκτονες και των δύο χρεοκοπιών να ακολούθησαν κατά γράμμα τις ίδιες οδηγίες… Ο διεθνής νεοφιλελεύθερος Τύπος μάλιστα μόνο σαμπάνιες δεν άνοιξε στην είδηση της χρεοκοπίας του Ντιτρόιτ. Για παράδειγμα σε εντιτόριαλ τους οι Financial Times το χαρακτήρισαν ως «ουσιώδες βήμα στον δρόμο για την ανάκαμψη»! Κάτι σαν θεόσταλτο δώρο, δηλαδή…

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Μόνο που οι 700.000 κάτοικοι του Ντιτρόιτ είχαν τελείως διαφορετική άποψη. Πρώτη φορά την εξέφρασαν δημόσια το Νοέμβριο του 2012 όταν σε δημοψήφισμα που διεξήχθη απέρριψαν με ποσοστό 82% έναν πολιτειακό νόμο που είχε επιβάλει ο ρεπουμπλικάνος κυβερνήτης Ρικ Σνάιντερ, βάσει του οποίου ο ίδιος αποκτούσε την δυνατότητα να παύσει και να αντικαταστήσει τον εκλεγμένο δήμαρχο μιας πόλης και να διορίσει στη θέση του μάνατζερ εκτάκτου ανάγκης, στην περίπτωση που διαπίστωνε προβλήματα στην χρηματο-οικονομική κατάσταση ενός δήμου. Το μέτωπο μεταξύ των κατοίκων του Ντιτρόιτ και του Σνάιντερ κρατούσε από το 2010 όταν την υποψηφιότητα του την επιδοκίμασε μόνο ένα ποσοστό της τάξης του 5%. Κοινώς τον …μαύρισαν, κάτι που ήταν αναμενόμενο λόγω της πολύ ισχυρής παρουσίας των Δημοκρατικών στη συγκεκριμένη πόλη. Αρκεί να αναφερθεί πως στις εκλογές του 2012 ο Μπαράκ Ομπάμα κέρδισε το 98% των ψήφων των 300.000 περίπου ψηφισάντων ενώ ο υποψήφιος των Ρεπουμπλικάνων, Μιτ Ρόμνεϋ, λιγότερο από το 2%. Ενδεικτικό επίσης είναι ότι στο ίδιο δημοψήφισμα οι κάτοικοι του Ντιτρόιτ κλήθηκαν να απαντήσουν για το μέλλον των συλλογικών διαπραγματεύσεων και συμβάσεων εργασίας κι αποφάσισαν με ένα ποσοστό της τάξης του 83% ότι δεν πρέπει να θιχτούν.

Η κρίση σε αριθμούς που φέρνουν ίλιγγο!

Μια ματιά στην τρέχουσα κατάσταση πριν την οικονομική κατάρρευση: Το συνολικό χρέος του χρηματοπιστωτικού συστήματος των Ηνωμένων πολιτειών είναι περίπου 56.280.790.000.000 $ αλλά σε τραπεζικούς λογαριασμούς υπάρχουν μόνο 9.283.000.000.000 $. Έτσι, μπορείτε να πάρετε όλα τα χρήματα μέχρι τελευταία δεκάρα να τα πολλαπλασιάστε με το έξι και πάλι δεν θα σας φτάσουν να πληρώσετε όλα τα συσσωρευμένα χρέη.
Υπάρχει ένα συνολικό χρέος στον πλανήτη που φτάνει περίπου τα 190.000.000.000.000 $ (190 τρισεκατομμύρια παρακαλώ) . Η συνολική ονομαστική αξία όλων των παραγώγων παγκοσμίως είναι μεταξύ 600.000.000.000.000 και 1.500.000.000.000.000 $ (προσοχή στα μηδενικά). Το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα που χτίστηκε πάνω στο χρέος και στα παράγωγα είναι τόσο πολύ εύθραυστο που μοιάζει σαν χάρτινος πύργος.
Ζούμε τη μεγαλύτερη χρηματοπιστωτική φούσκα στην παγκόσμια ιστορία, και δεν θα πάρει πολύ χρόνο για να προκαλέσει ένα απερίγραπτο χάος με το που θα σκάσει. Αυτή θα είναι η μεγαλύτερη οικονομική καταστροφή στην ιστορία του πλανήτη. Το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα είναι διασυνδεδεμένο περισσότερο από ποτέ, και μια κρίση σε μια περιοχή του κόσμου μπορεί να εξαπλωθεί παντού με την ταχύτητα του φωτός.
Το ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα στο σύνολό του είναι ένα σύστημα με μόχλευση 26 προς 1. Η μείωση και μόνο κατά 4 τοις εκατό της αξίας των περιουσιακών του στοιχείων αρκεί να εξαφανίσει το σύνολο των ιδίων κεφαλαίων στις περισσότερες από αυτές τις τράπεζες. Μόλις ξεσπάσει ο οικονομικός πανικός θα μπορούσαμε ενδεχομένως να δούμε τα μεγάλα πιστωτικά ιδρύματα να καταρρέουν κατά ένα φαινόμενο ντόμινο το ένα μετά το άλλο.
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΚΑΘΕ ΕΙΔΟΥΣ ΠΑΡΑΙΣΘΗΣΕΙΣ: Ας θυμηθούμε: Τι συνέβη στη Wall Street το 2008; Οι τράπεζες με τη μεγαλύτερη μόχλευση (που σημαίνει ότι είχαν δανειστεί και δανείσει πολύ περισσότερα χρήματα από ό,τι είχαν σε καταθέσεις και σε μετοχές) πτώχευσαν, επειδή τα περιουσιακά στοιχεία που αγόρασαν με τα χρήματα που δανείστηκαν, έχασαν την αξία τους, σε σημείο τέτοιο που εξαφάνισαν τα “πραγματικά” χρήματα που είχαν στα ταμεία τους. Αν δανειστείς 30 $ για κάθε 1 $ που πραγματικά έχεις, και επενδύσεις τα 30 $ σε διάφορα περιουσιακά στοιχεία, αρκεί αυτά τα περιουσιακά στοιχεία να μειωθούν κατά 3% (0,03 * 30 = 0,9) για να καταστρέψουν σχεδόν όλα τα πραγματικά χρήματά σου (για κάθε 1 $ που πραγματικά σου ανήκει δανείστηκες το ποσό των 30 προς 1).
Το ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα στο σύνολό του λειτουργεί με 26-1. Η Lehman brothers που χρεοκόπησε λειτουργούσε με 30 προς 1. Η Ευρώπη ως σύνολο, είναι ελαφρώς πιο χαμηλό από αυτό της Lehman brothers. Και που επένδυσε τα 26 $ από τα δανεικά χρήματα; Στα ευρωπαϊκά κρατικά ομόλογα … Όταν λειτουργείτε με μόχλευση 26 προς 1, αρκεί τα περιουσιακά στοιχεία στα οποία έχετε επενδύσει να μειωθούν κατά 4% για να πτωχεύσετε εντελώς.
Το 4% πτώση στις τιμές των περιουσιακών στοιχείων έχει ήδη λάβει χώρα σε όλη την Ευρώπη, και ο μόνος λόγος που δεν είχαμε ακόμη μια συστημική κατάρρευση είναι ότι ο Mario Draghi, ο επικεφαλής της ΕΚΤ, είπε ότι θα αγοράσει απεριόριστα ποσά των ευρωπαϊκών ομολόγων. Σημείωση: Ο Draghi είπε ότι θα αγοράσει όσα ομόλογα χρειαστεί, όμως δεν αγόρασε τίποτα στην πραγματικότητα, το είπε μόνο. Οι αγορές προς στιγμή ησύχασαν….
Γιατί, λοιπόν, μια τέτοια δήλωση από τον κύριο Draghi; Επειδή τα κύρια περιουσιακά στοιχεία που κατέχουν οι ευρωπαϊκές τράπεζες είναι κρατικά ομόλογα των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Και αν τα ομόλογα της ΕΕ εξακολουθούν να μειώνονται, αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα την επίφοβη μείωση του 4% στις τιμές των περιουσιακών στοιχείων που θα καταστρέψει όλα τα κεφάλαια των τραπεζών στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Έτσι ο Draghi επενέβη το περασμένο καλοκαίρι και υποσχέθηκε να αγοράσει ομόλογα από την ΕΕ. Επακόλουθο; Οι τιμές των ομολόγων της ΕΕ ανέβηκαν, και οι τράπεζες της ΕΕ μπόρεσαν να ανασάνουν … για λίγο. Αλλά …

Δύσπιστος ο διεθνής Τύπος για την αποτελεσματικότητα της συμφωνίας

Δύο μεγάλες εφημερίδες, η αμερικανική Wall Street Journal και η βρετανική Financial Times δεν συμμερίζονται τους πανηγυρισμούς της ελληνικής κυβέρνησης περί «νέας σελίδας» μετά τη συμφωνία των Βρυξελλών. Η πρώτη κάνει λόγο για αισιόδοξες προβλέψεις οι οποίες δεν είναι διόλου βέβαιο ότι θα επαληθευτούν, ενώ η δεύτερη χαρακτηρίζει αμφίβολη την αποτελεσματικότητα της συμφωνίας. Και ο οίκος Fitch, παρότι χαρακτηρίζει θετική την απόφαση  του Eurogroup, τονίζει πως παραμένουν οι κίνδυνοι.
«Η πολυαναμενόμενη συμφωνία του Eurogroup δίνει στην Ελλάδα, ένα χοντρικό πλάνο για τη μείωση του τεράστιου χρέους της, αλλά το πλάνο κινδυνεύει να εκτροχιαστεί αν η οικονομία της χώρας δεν βγει από την ύφεση μέσα σε δυο χρόνια», γράφει η Wall Street Journal.
«Τότε οι κυβερνήσεις των χωρών της ευρωζώνης θα πρέπει να αποδεχθούν απώλειες στα δάνειά τους προς την Ελλάδα, ώστε να επιτευχθούν οι μακροπρόθεσμοι στόχοι για το χρέος που τέθηκαν την Τρίτη, κάτι που θα δοκιμάσει την πολιτική δέσμευση των ηγετών της ευρωζώνης να κρατήσουν την Ελλάδα στο ενιαίο νόμισμα. Με το τέλος στην ελληνική ύφεση να μην διαφαίνεται στον ορίζοντα, αυτή η δοκιμασία θα μπορούσε να έρθει εντός μηνών», αναφέρει το άρθρο.
Την αποτελεσματικότητα των μέτρων που συμφωνήθηκαν στις Βρυξέλλες για την Ελλάδα, αμφισβητούν σε σημερινό τους άρθρο και οι Financial Times, υποστηρίζοντας ότι υπάρχει κόστος για να παραμείνει η χώρα στην ευρωζώνη και ότι όλα όσα αποφασίστηκαν δεν είναι παρά μια μηχανική υποστήριξη για τον Έλληνα ασθενή και τίποτα περισσότερο.
Μετά από εβδομάδες κωλυσιεργίας, η ευρωζώνη κατέληξε μετ’ εμποδίων σε ένα νέο πρόγραμμα βοήθειας για την Ελλάδα, μόνο που το πακέτο που συμφωνήθηκε τα ξημερώματα της Τρίτης δεν θα είναι το τελευταίο, γράφουν οι Financial Times, σημειώνοντας ότι οι πρόσφατες αποφάσεις δείχνουν ότι η Ευρώπη αρχίζει να παραδέχεται -έστω και απρόθυμα- ότι υπάρχει κόστος στο να κρατηθεί η Αθήνα στην ευρωζώνη. «Οι 17 του ευρώ φαίνεται ότι αποδέχονται επιτέλους κάτι που επαναλαμβάνουν εδώ και καιρό οι παράγοντες της αγοράς: ότι το ελληνικό δημόσιο χρέος δεν είναι βιώσιμο και οι πιστωτές- συμπεριλαμβανομένου του επίσημου τομέα- θα πρέπει να προχωρήσουν σε περαιτέρω δράσεις για να το επαναφέρουν σε ένα αποδεκτό επίπεδο.
Τα μέτρα που έχουν ήδη ληφθεί για την ελάφρυνση του χρέους είναι αμφιλεγόμενης αποτελεσματικότητας», υποστηρίζει το άρθρο. Η μείωση των επιτοκίων στα διμερή δάνεια μόνο σωστό σημείο εκκίνησης δεν ήταν, ενώ η παράταση της λήξης των ομολόγων ήταν πολύ άτολμη, σύμφωνα με την εφημερίδα. Είναι αμφίβολο κατά πόσο με τα εν λόγω μέτρα, θα δοθεί αρκετός χρόνος στην Ελλάδα ώστε να αναπτυχθεί και να αποπληρώσει το χρέος της, γράφουν οι FT και προσθέτουν ότι υπάρχουν και πολιτικοί λόγοι πίσω από όλη αυτή τη δυστοκία και την επιφυλακτικότητα. Όπως υπογραμμίζεται, δεν είναι εύκολο να ζητάς από τα εθνικά κοινοβούλια να εγκρίνουν ένα ακόμη πιο φιλόδοξο πρόγραμμα ελάφρυνσης χρέους, με χώρες όπως η Κύπρος και η Ισπανία να περιμένουν ενδεχομένως στην σειρά.
Άλλο ένα εμπόδιο είναι οι γερμανικές εκλογές του 2013. Ίσως η νέα κυβέρνηση να είναι πιο εύκολο να αποδεχθεί το καινούργιο πακέτο, παρά ο νυν συνασπισμός της Άνγκελα Μέρκελ, σημειώνουν οι FT και τονίζουν ότι το τελευταίο σχέδιο διάσωσης είναι γεμάτο προβληματικά σημεία:
«Βραχυπρόθεσμα, η επαναγορά χρέους από τον ιδιωτικό τομέα μπορεί να μην λειτουργήσει ως δέλεαρ για τους επενδυτές. Μαρκοπρόθεσμα, οι προβλέψεις για την ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας μπορεί να αποδειχθούν υπέρμετρα φιλόδοξες. Και στις δυο περιπτώσεις, ο επίσημος τομέας είναι αυτός που θα πρέπει να αναπληρώσει το κενό. Η συμφωνία αυτής της εβδομάδας δεν προσφέρει παρά μηχανική υποστήριξη στον Έλληνα ασθενή».
«Θετική η συμφωνία, αλλά…»
Η ανακοίνωση της συμφωνίας για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας του ελληνικού χρέους και την εκταμίευση της επόμενης δόσης προς την Ελλάδα αμβλύνουν την άμεση απειλή για χρεοκοπία της χώρας ή έξοδό της από την ευρωζώνη, υποστηρίζει ο οίκος Fitch Ratings, σημειώνοντας ωστόσο ότι παραμένει το ερώτημα της αποτελεσματικής εφαρμογή.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Fitch, τα μέτρα για τη μείωση του χρέους σε συνδυασμό με την επαναγορά από τους ιδιώτες στα 35 σεντς ανά ευρώ περίπου θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην κορύφωση του χρέους/ΑΕΠ κοντά στο 179% το 2014 πριν υποχωρήσει στο 124% το 2020.
Όσον αφορά τον ρυθμό ανάπτυξης, ο οίκος αξιολόγησης αναφέρει ότι θα φτάσει στο 3%-3,5% προς το τέλος της δεκαετίας και ότι η Ελλάδα θα έχει πρωτογενές πλεόνασμα 4,5% από το 2016.
Προσθέτει ότι δεν θα θεωρήσει την επαναγορά του χρέους ως πιστωτικό γεγονός υπό την προϋπόθεση ότι θα είναι εντελώς εθελοντική και δεν θα έχει αρνητικές συνέπειες για όσους δεν συμμετέχουν.
Από την πλευρά της, η JP Morgan αναφέρει ότι η συμφωνία δίνει συνέχεια στο «ελληνικό σόου», αλλά βραχυπρόθεσμα δεν δίνει τέλος στο δημοσιονομικό βάρος της χώρας και θα χρειαστεί περαιτέρω στήριξη από τον επίσημο τομέα στο μέλλον.
Ως προσωρινή λύση για την Ελλάδα, καθώς το σχέδιο δεν περιλαμβάνει τη διαγραφή χρέους, αλλά αφήνει ανοικτή την πόρτα για περαιτέρω αλλαγές στην πορεία, χαρακτηρίζει τις αποφάσεις η Societe Generale. O οίκος θεωρεί τη λύση ως ικανή να κρατήσει μέχρι τις γερμανικές εκλογές, το φθινόπωρο του 2013 όμως, κατά πάσα πιθανότητα θα χρειαστεί να γίνουν και άλλα για να καταστούν τα δημόσια οικονομικά της Ελλάδας βιώσιμα.
Δύσπιστος ο διεθνής Τύπος για την αποτελεσματικότητα της συμφωνίας | TVXS – TV Χωρίς Σύνορα.